Κινούμαστε σε επαρχιακό δρόμο. Στενό. Δύο λωρίδες. Χωρίς διαχωριστικό. Με στροφές.

Φορτηγά, αυτοκίνητα, πολλά τροχόσπιτα και τουριστικά λεωφορεία.

Βρέχει. Πολύ. Και συνέχεια. Κι ας είναι καλοκαίρι.

Ανά τακτά διαστήματα ο δρόμος κάνει εσοχές.

Εκεί μπαίνουν για λίγο τα μεγαλύτερα και πιο αργά οχήματα, ώστε να αφήσουν χώρο στα μικρότερα που ακολουθούν να κινηθούν πιο γρήγορα.

Προσπέραση, με κίνδυνο μετωπικής; Σε καμία περίπτωση.

Κόρνα; Ούτε κατά διάνοια.

Κινέζικα μας φαίνονται; Όχι. Νορβηγικά είναι.

Για κάποιον που έρχεται από την Αθήνα, αυτό από μόνο του είναι μια εμπειρία.

Και όσο περνούν οι μέρες, αρχίζεις να παρατηρείς ότι η ίδια λογική υπάρχει και έξω από τον δρόμο.

Μια γενικότερη έλλειψη επίδειξης.

Μπορεί να έχω χρήματα, αλλά δεν χρειάζεται να έχω το μεγαλύτερο αυτοκίνητο.

Μπορεί να μπορώ να αγοράσω ένα τεράστιο σπίτι, αλλά δεν χρειάζεται να το κάνω.

Μπορεί να έχω πετύχει, αλλά δεν χρειάζεται να το διαφημίζω.

Έχουν και έναν όρο γι’ αυτή τη νοοτροπία: Janteloven, ο «Νόμος του Jante».

Δεν είναι πραγματικός νόμος. Είναι περισσότερο ένας πολιτισμικός κώδικας: Μην πιστεύεις ότι είσαι καλύτερος από τους άλλους, μην αισθάνεσαι ότι είσαι πιο σημαντικός, μην έχεις διαρκώς ανάγκη να αποδεικνύεις ότι ξεχωρίζεις.

Γιατί η σεμνότητα είναι αρετή. Το ίδιο και η απουσία επίδειξης.

Αλλά υπάρχει μια λεπτή γραμμή ανάμεσα στο «δεν χρειάζεται να επιδεικνύομαι» και στο «δεν πρέπει να ξεχωρίζω».

Ίσως γι’ αυτό οι νεότερες γενιές να βλέπουν τα πράγματα λίγο διαφορετικά.

Γιατί το να είσαι καλύτερος σε κάτι σημαίνει απαραίτητα ότι πρέπει να είσαι αλαζόνας;

Μπορείς να ξεχωρίζεις χωρίς να επιδεικνύεσαι;

Να είσαι περήφανος για όσα έχεις καταφέρει χωρίς να χρειάζεται να κάνεις τον άλλον να αισθάνεται μικρότερος;

Η σεμνότητα είναι αρετή, αρκεί να μη σημαίνει ότι πρέπει όλοι να μικραίνουν για να μη ξεχωρίζει κανείς.

Και ακόμη και σε έναν πολύ στενό δρόμο χωράμε όλοι.
Αρκεί, κάποιες φορές, κάποιος να κάνει λίγο στην άκρη.
Χωρίς να κορνάρει.